fa اثر تلقیح قارچ اندوفایت (Piriformospora indica) بر فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان و تحمل گندم در شرایط کمبود فسفر در سیستم هیدروپونیک پژوهشي Research <p dir="rtl" style="text-align: justify"><strong>اطلاعات در زمینه اثر قارچ اندوفایت‌ </strong><strong><span dir="ltr"><em>Piriformospora</em></span></strong><strong><span dir="ltr"> <em>indica</em></span></strong><strong> بر پاسخ گیاه گندم به شرایط تنش بسیار اندک و گاهی متناقض است. این آزمایش گلخانه‌ای با هدف بررسی اثر تلقیح قارچ شبه میکوریزی </strong><a name="OLE_LINK14"></a><a name="OLE_LINK13"><strong><span dir="ltr"><em>P. indica</em></span></strong></a> <strong>بر سازوکارهای دفاعی آنزیمی و غیرآنزیمی گندم<br> (</strong><strong><span dir="ltr">Triticum aestivum </span></strong><strong><span dir="ltr">L.</span></strong><strong>)</strong><strong> رقم نیک&shy;نژاد در دو سطح کفایت و کمبود فسفر، در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی به&shy;صورت فاکتوریل در سه تکرار و در شرایط هیدروپونیک انجام گردید. پس از گذشت 60 روز از اعمال تیمارها، گیاهان برداشت شدند و وزن خشک شاخساره و غلظت عناصر فسفر، آهن و روی و میزان فعالیت آنزیم‌های کاتالاز، آسکوربات پراکسیداز، گویاکول پراکسیداز، غلظت <a name="OLE_LINK16"></a><a name="OLE_LINK15">کلروفیل </a></strong><strong><span dir="ltr">a</span></strong><strong> و </strong><strong><span dir="ltr">b</span></strong><strong> و کاروتنوئیدها </strong><strong>اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که کمبود فسفر باعث کاهش وزن خشک شاخساره، غلظت فسفر و آهن و افزایش غلظت روی شاخساره شد. تلقیح ریشه گندم با قارچ <span dir="ltr"><em>P. indica</em></span></strong><strong> در شرایط کمبود فسفر، وزن خشک شاخساره و غلظت فسفر بخش هوایی گیاه را به شکل معنی‌داری افزایش داد. همچنین، غلظت کلروفیل </strong><strong><span dir="ltr">a</span></strong><strong> و </strong><strong><span dir="ltr">b</span></strong><strong> و نیز غلظت کاروتنوئیدها در شرایط کمبود فسفر به طور معنی‌داری بیشتر از شرایط کفایت این عنصر بود. تلقیح قارچ <span dir="ltr"><em>P. indica</em></span></strong> <strong>به ریشه گندم موجب کاهش غلظت کلروفیل</strong><strong><span dir="ltr">a </span></strong><strong>&nbsp;و </strong><strong><span dir="ltr">b</span></strong><strong> و کاروتنوئیدها در گیاه شد.</strong><strong> تلقیح قارچ <span dir="ltr"><em>P. indica</em></span></strong> <strong>در شرایط کمبود فسفر موجب کاهش معنی‌دار فعالیت آنزیم گویاکول پراکسیداز و در شرایط کفایت فسفر باعث افزایش معنی‌دار فعالیت کاتالاز و گویاکول پراکسیداز شد</strong><strong>.</strong><strong> به&shy;طور کلی، تلقیح قارچ <span dir="ltr"><em>P. indica</em></span></strong><strong> می&shy;تواند به عنوان یکی از روش‌های زیستی مؤثر جهت تعدیل اثرهای مضر کمبود</strong> <strong>فسفر در گیاه گندم و افزایش تحمل آن به این تنش پیشنهاد گردد.</strong></p> <p style="text-align: justify">Information about the effect of endophytic fungus Piriformospora indica on wheat response to stress conditions is very limited and sometime contradictory. This greenhouse research was conducted in a hydroponic culture to investigate the inoculation effects of mycorrizhal-like fungus, P. indica, on enzymatic and non&ndash;enzymatic defense mechanisms of wheat (Triticum aestivum L., cv. Niknejad) at two levels of phosphorus (P) supply (deficient and sufficient). The experiment was factorial, based on a completely randomized design with three replications. Sixty days after applying the treatments, plants were harvested and shoot dry weight and concentration of P, iron, zinc and activity of antioxidant enzymes like catalase (CAT), <a name="OLE_LINK34">ascorbate peroxidase </a>(APX), <a name="OLE_LINK35">guaiacol peroxidase </a>(GPX) and chlorophyll a, b and carotenoids contents were measured. Results showed that P-deficiency reduced shoot dry weight and concentration of P and iron and increased concentration of zinc in the shoots. Inoculation of wheat roots with P. indica in P-deficiency condition resulted in significant increasing of shoot dry weight and P concentration. Also, chlorophyll a, b contents and concentration of carotenoids in P-deficiency condition was significantly higher than P-sufficiency condition. Inoculation of P. indica to wheat roots decreased chorophyll a, b contents and concentration of carotenoids. Inoculation of P. indica in P-deficiency condition significantly decreased the activity of GPX and significantly increased the activity of CAT and GPX in P-sufficiency condition. In general, inoculation of fungus P. indica to wheat plant could be recommended as an effective method to alleviate deleterious effects of P-deficiency and increase its tolerance to this stress.</p> آسکوربات پراکسیداز, رنگدانه‌های فتوسنتزی, کاتالاز, گویاکول پراکسیداز Ascorbate peroxidase, Photosynthesis pigments, Catalase, Guaiacol peroxidase. 75 86 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-103&slc_lang=fa&sid=1 D. Rahmani Iranshahi داود رحمانی ایرانشاهی da8512043@gmail.com Yes Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M. Sepehri مژگان سپهری No Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان A.H. Khoshgoftarmanesh امیرحسین خوشگفتارمنش No Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان H.R. Eshghizadeh حمیدرضا عشقی‌زاده No Dept. of Agron. and Plant Breed., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان V. Jahandideh Mahjen Abadi وحیداله جهاندیده مهجن آبادی No Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان