Soil and Plant Interactions

fa تأثیر اسید جاسمونیک و اسید سالیسیلیک بر تغییرات رشدی و فیزیولوژیک گیاه گوجه‌فرنگی تحت تنش شوری Effect of Jasmonic acid and Salicylic acid on growth and physiological changes of tomato under salinity stress پژوهشي Research اسید جاسمونیک و اسید سالیسیلیک به‌عنوان انتقال‌دهنده پیام در عکس‌العمل گیاهان به تنش‌های زنده و غیرزنده، از جمله شوری، عمل می‌کنند. به‌منظور بررسی اثر سطوح مختلف تنش شوری و کاربرد اسید جاسمونیک و اسید سالیسیلیک بر رشد و فتوسنتز گیاه گوجه‌فرنگی، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه صنعتی اصفهان انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل سطوح مختلف شوری ( S0 شاهد،  S1 شوری 100، S2 شوری 150 و S3 شوری 200 میلی‌مولار) و سطوح مختلف اسید جاسمونیک ( JA1 شاهد، JA2 یک و JA3 دو میلی‌مولار) و اسید سالیسیلیک ( SA1 شاهد و 10SA2 میلی‌مولار) با سه تکرار، برنامه‌ریزی شدند. نتایج نشان داد که اسید سالیسیلیک باعث کاهش وزن تر و خشک شاخساره در شوری S0 و افزایش این شاخص‌ها در شوری S3 شد. در شوری‌های S1 و S2، اسید جاسمونیک در غلظت زیاد (JA3) باعث کاهش وزن تر شاخساره شد. میزان فعالیت آنتی‌اکسیدانی در S0 و S1 با افزودن اسید جاسمونیک روند افزایشی و در S2 روند نزولی داشت. فعالیت آنتی‌اکسیدانی و میزان پرولین در غلظت&rlm;‌های کم شوری تحت تأثیر اسید جاسمونیک و اسید سالیسیلیک افزایش یافت، اما در غلظت‌&rlm;های زیاد شوری مؤثر نبود. به‌طور کلی، به‌نظر می‌رسد استفاده از هورمون‌های مذکور در سطوح کم شوری با تغییر در میزان فتوسنتز و کلروفیل بر میزان رشد و کاهش آن تحت تنش شوری مؤثرتر از غلطت‌های زیاد شوری است. همچنین، اسید جاسمونیک در غلظت&rlm;‌های کمتر، مؤثرتر از غلظت‌&rlm;های زیاد آن عمل کرد Jasmonic acid (JA) and salicylic acid (SA) work as a message transfer agent against biotic and abiotic stresses such as salinity. For studing the effect of JA and SA on growth, physiological and photosynthesis changes of tomato under salinity stress, a factorial experiment, based on completely randomized design, was performed in the Research Greenhouses of Isfahan University of Technology. Treatments were different salinity levels (S0= control, S1= 100 mM, S2= 150 mM and S3= 200 mM), different levels of JA (JA1= control, JA2= 1 mM and JA3= 2 mM) and SA (SA1= control and SA2= 10 mM) with 3 replicates. Results showed that SA decreased fresh and dry weight of the shoots in S0 and increased in S3. In S1 and S2 salinity levels, high concentration of JA (JA3) decreased fresh weight of the shoots. Addition of JA increased the Plant antioxidant activity in S0 and S1 and decreased it in S2. The antioxidant activity and prolin content were increased at low levels of salinity and JA and SA application. But, the effects were not significant at high salinity levels. Generally, it seems that using JA and SA at low levels of salinity, which change the photosynthesis and chlorophyll content, was more effective than high salinity levels. Also, lower concentrations of JA was more effective than higher concentrations فتوسنتز, فعالیت روزنه‌ای, تنظیم‌کننده‌های رشد Photosynthesis, Stomata activity, Growth regulators 1 14 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-149-10&slc_lang=fa&sid=1 M. Haghighi مریم حقیقی mhaghighi@cc.iut.ac.ir Yes Dept. of Hort., Faculty of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان F. Mansouri فاطمه منصوری zamani1985@outlook.com No Dept. of Hort., Faculty of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان