fa تأثیر تنش شوری و اسید سالیسیلیک بر برخی ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک گیاه بادمجان (Solanum melongena var. Taki) در سیستم کشت بدون خاک كاربردي Applicable <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>شوری، مسئله بسیار جدی برای توسعه کشاورزی، به&shy;ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک، به&shy;شمار می&shy;رود. از طرف دیگر،</strong> <strong>مزایای متعدد</strong> <strong>کشت</strong> <strong>بدون خاک در این مناطق</strong> <strong>سبب گسترش استفاده از این سیستم&shy;ها شده</strong> <strong>است. در این پژوهش، به منظور بررسی اثر سالیسیلیک اسید و تنش شوری بر خصوصیات رویشی و فیزیولوژیک بادمجان، آزمایشی به صورت فاکتوریل با دو فاکتور شامل اسید سالیسیلیک در سه سطح (صفر، 50 و 100 میلی&shy;گرم در لیتر) و تنش شوری در سه سطح (صفر، 75 و 150 میلی&shy;مولار کلرید سدیم) با سه تکرار انجام شد. نتایج نشان داد که اثرهای ساده و متقابل سطوح مختلف شوری و اسید سالیسیلیک، به&shy;جز قطر شاخه، کلروفیل </strong><strong><span dir="LTR">b</span></strong><strong> و میزان عنصر کلسیم، بر شاخص&shy;های رویشی، رنگدانه&shy;های فتوسنتزی، قندهای محلول، پرولین و عناصر معدنی معنی&shy;دار شد. با افزایش سطح شوری، شاخص&shy;های ارتفاع، تعداد برگ، سطح برگ، وزن تر و خشک شاخساره، وزن تر و خشک ریشه، رنگدانه&shy;های فتوسنتزی شامل کلروفیل </strong><strong><span dir="LTR">a</span></strong><strong>، کلروفیل </strong><strong><span dir="LTR">b</span></strong><strong> و کاروتنوئید، قندهای محلول و میزان عنصر پتاسیم کاهش یافت؛ کاربرد اسید سالیسیلیک، شاخص&shy;های مذکور را بهبود بخشید. ولی مقدار غلظت عناصر سدیم و کلر تحت شرایط تنش شوری افزایش یافت و کاربرد اسید سالیسیلیک تا حدودی این شرایط را بهبود بخشید. همچنین، مقدار پرولین با افزایش سطح شوری و کاربرد اسید سالیسیلیک افزایش یافت. بر اساس نتایج به دست آمده و با توجه به افزایش املاح در آب آبیاری گلخانه&shy;ها، با کاربرد اسید سالیسیلیک می&shy;توان رشد گیاه را در شرایط شوری بهبود بخشید.</strong></p> <p style="text-align: justify;">Salinity is a serious problem for expansion of agriculture, especially in arid and semi-arid regions. On the other hand, various benefits of soilless culture have caused the expansion of this system in these areas. In order to investigate the effect of different levels of salicylic acid and salinity stress on vegetative and physiological characteristics of eggplant, a factorial experiment was conducted with two factors, including salicylic acid at three levels (0, 50 and 100 mg/L) and salinity stress at three levels (0, 75 and 150 mM NaCl) with 3 replications. The results showed that the main and interaction effects of different levels of salinity and salicylic acid were significant (except stem diameter, chlorophyll b and calcium concentration) on growth parameters, photosynthetic pigments, soluble sugars, proline and mineral elements. Plant height, number of leaves, leaf area, fresh and dry weight of shoots, fresh and dry weight of roots, photosynthetic pigments (chlorophyll a, chlorophyll b and carotenoids), soluble sugars and K content were decreased by increasing salinity level. Application of salicylic acid improved these parameters. But, Na+ and Cl contents were increased under the salinity stress. Application of salicylic acid partially improved this situation. Also, proline content was increased by increasing salinity and salicylic acid levels. Based on the obtained results, and the problem of high salinity level of irrigation water in greenhouses, application of salicylic acid can improve plant growth under saline conditions.</p> مقاومت به تنش, محلول‌پاشی, شاخص سبزینگی Salinity resistance, Foliar spray, Physiological trait. 77 87 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-132&slc_lang=fa&sid=1 M. Raghami محمود رقامی mraghami@vru.ac.ir Yes Dept. of Hort. Sci., Faculty of Agric., Vali-e-Asr Univ. of Rafsanjan, Rafsanjan, Iran گروه علوم باغبانی دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولیعصر(عج) رفسنجان A. Estaji احمد استاجی No Dept. of Hort. Sci., Faculty of Agric., Vali-e-Asr Univ. of Rafsanjan, Rafsanjan, Iran گروه علوم باغبانی دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولیعصر(عج) رفسنجان V. Bagheri واحد باقری No Dept. of Hort. Sci., Faculty of Agric., Vali-e-Asr Univ. of Rafsanjan, Rafsanjan, Iran گروه علوم باغبانی دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولیعصر(عج) رفسنجان E. Aryakia الیاس آریاکیا No Hort. Sci., Plant Bank, Iranian Biological Resource Center (IBRC), Academic Center for Education, Culture and Research (ACECR), Tehran, Iran. گروه علوم باغبانی، بانک گیاهی مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران، جهاد دانشگاهی (ACECR)