fa تأثیر کودهای آلی اسیدهیومیک و اسیدآمینه بر رشد میوه‌های گوجه‌فرنگی گلخانه‌ای برداشت‌شده در چهار مرحله رشدی پژوهشي Research <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">با توجه به افزایش روزافزون کشت‌های گلخانه‌ای، استفاده از کودهای آلی برای افزایش محصول سالم ضروری به‌نظر می‌رسد. برای بررسی اثر دو نمونه از این کودها بر گوجه&shy;‌فرنگی، در آزمایشی فاکتوریل، در قالب طرح کاملاً تصادفی در 3 تکرار، شامل دو گلدان در هر تکرار، اسیدهیومیک صفر گرم بر کیلوگرم (</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Humic1</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">)&nbsp;و اسیدهیومیک یک گرم بر کیلوگرم (</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Humic0</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">)&nbsp; و اسیدآمینه در سه سطح صفر گرم بر کیلوگرم&nbsp; (Amin0)، یک گرم بر کیلوگرم&nbsp;&nbsp;(Amin1)&nbsp; و دو گرم بر کیلوگرم (Amin2)&nbsp;هر</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> 10 روز کودآبیاری شد. ویژگی&shy;‌های میوه در برداشت&shy;‌های اول و دوم در مراحل مختلف رشد سبز، نارنجی، صورتی و قرمز بررسی شد. نتایج نشان داد که وزن خشک میوه نسبت به وزن تازه میوه، به‌ویژه در مراحل سبز و نارنجی، کمتر تحت تأثیر اسیدآمینه و اسیدهیومیک قرار گفت. در مراحل صورتی و قرمز، در برداشت اول، وزن خشک در اسیدآمینه سطوح 1 و 2 گرم بر کیلوگرم و در هر دو غلظت اسیدهیومیک، نسبت به شاهد افزایش یافت. اسیدآمینه سطح 1 و اسیدهیومیک سطح 1 بیشترین میزان مواد جامد</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">محلول را ایجاد کردند. غلظت فسفر میوه در اسیدهیومیک سطح 1 و اسیدآمینه سطح 2 بیشترین مقدار را داشت. غلظت پتاسیم در اسیدآمینه سطوح 1 و 2، در هر دو غلظت اسیدهیومیک، نسبت به شاهد افزایش یافت. غلظت نیتروژن در اسیدهیومیک سطح 1 و اسیدآمینه سطح 2 افزایش داشت. بنابراین، پیشنهاد می‌&shy;شود که در محلول غذایی گوجه‌&shy;فرنگی در مرحله میوه&shy;‌دهی و برداشت اول، میزان بیشتر یا دفعات بیشتری از این مواد استفاده شود. از آنجایی‌که استفاده از این مواد بر وزن تازه مؤثرتر از وزن خشک است، استفاده از آنها در گوجه&shy;‌فرنگی تازه&shy;‌خوری، نسبت به گوجه‌&shy;فرنگی فرآوری رب، بهتر است.&nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp;</span></span></span></strong> Due to ever increasing greenhouse cultures, using organic fertilizers for enhancing healthy products is necessary. To investigate the effect of two types of these fertilizers on tomato, in a factorial experiment, based on completely randomized design with 3 replications, with 2 pots in each replication, 0 g/kg humic acid (Humic0) and 1 g/kg (Humic1) and amino acid at 3 levels of 0 g/kg (Amin0), 1 g/kg (Amin1) and 2 g/kg (Amin2), were fertigated once every 10-day. Fruit characteristics at first and second harvests in green, orange, pink and red phases were studied. Results showed that fruit dry weight was less affected by humic acid and amino acid than fruit fresh weight, especially in green and orange phases. In pink and red phases, in the first harvest, fruit dry weight was increased with amino1 and amino2, in both concentrations of humic acid, as compared with control. Amin1 and humic1 had the highest total soluble solids. Fruit phosphorus concentration in humic1 and amin2 was the highest. Potassium concentrations in amino1 and amino2 in both humic acid concentrations were higher than control. Nitrogen concentration in humic1 and amin2 was increased. Therefore, it is recommended that greater amount of these fertilizers or more application times, be used in nutrient solution of tomato at fruit ripening stage and first harvest. Since using these fertilizers is more effective on fresh weight than on dry weight, it is recommended to use them for fresh tomato consumption than for processing tomato for paste. جذب عناصر غذایی, قطر میوه, کود آلی, محصول آلی Nutrient uptake, Fruit diameter, Organic fertilizer, Organic product. 13 27 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-149-17&slc_lang=fa&sid=1 M. Haghighi مریم حقیقی mhaghighi@iut.ac.ir Yes Dept. of Hort., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان H. Najafi حجت‌اله نجفی No Dept. of Hort., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان