fa نقش بیوچار و اسید سالیسیلیک بر کاهش تنش سرب در گیاه مریم گلی (.Salvia officinalis L) رشد گیاهان در شرایط تنش Plant growth under stressful conditions پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">اصلاح خاک با بیوچار و کاربرد برگی اسید سالیسیلیک دو روش نوین کاهش اثرات فلزات سنگین بر رشد گیاهان هستند. به‌منظور بررسی آثار بیوچار بقایای کلزا و اسید سالیسیلیک بر کاهش تنش سرب در گیاه دارویی مریم گلی&nbsp;(.<span style="font-size:12px;"><em>Salvia officinalis</em> L</span>)،&nbsp;آزمایشی به‌صورت فاکتوریل، در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه دانشگاه رازی انجام گرفت. فاکتورها شامل تیمارهای تنش سرب در سه سطح (0، 150 و 300 میلی‌گرم بر کیلوگرم به‌صورت نیترات سرب)، بیوچار در سه سطح (0، 1 و 3 درصد وزنی) و اسید سالیسیلیک در سه سطح (0، 150 و 300 میکرومولار) استفاده شد. نتایج نشان داد که تنش سرب اثر کاهنده‌ای بر تمام ویژگی‌های رشدی مریم گلی داشته است. برهم‌کنش تیمارها بر صفات پرولین، قندهای محلول و سرب اندام هوایی و ویژگی‌های رشدی گیاه مانند سطح برگ و حجم ریشه معنی‌دار بود (0/01 > <span style="font-size:12px;"><em>p</em></span>).&nbsp;بیش‌ترین مقدار پرولین (25/7 میلی‌مول بر گرم) و سرب (4/36 میلی‌گرم بر کیلوگرم) در تیمار 300 میلی‌گرم بر کیلوگرم سرب و شاهد بیوچار و اسید سالیسیلیک به‌دست آمد. همچنین بیش‌ترین غلظت قندهای محلول (0/41 میلی‌گرم بر کیلوگرم) در تیمار 300 میلی‌گرم بر کیلوگرم سرب، 300 میکرومولار اسید سالیسیلیک و شاهد بیوچار به‌دست آمد. به‌طور کلی اگرچه تنش سرب بر بیش‌تر ویژگی‌های ریخت‌شناسی گیاه تأثیر کاهشی داشت، اما کاربرد هم‌زمان بیوچار و اسید سالیسیلیک به‌عنوان یک راهکار ساده و کم هزینه توانست با افزایش غلظت پرولین و قندهای محلول، آثار منفی سرب بر گیاه مریم گلی را کاهش دهد</span></span></span></strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">.</span></span></span><span dir="LTR"></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:Times New Roman;">Amending soil with biochar (BC) and foliar application of salicylic acid (SA) are two new methods for reducing the effects of heavy metals on plant growth. To evaluate the effects of SA and BC made from rapeseed wastes on alleviation of lead (Pb) stress in salvia (<em>Salvia afficinalis</em> L.), a factorial experiment was conducted in a complete randomized design with three replications in the greenhouse. The factors included Pb concentration at three levels (0, 150 and 300 mg/kg as Pb(NO₃)₂), BC at three levels (0, 1 and 3% by weight) and SA at three levels (0, 150, and 300 &mu;M). The results showed that Pb stress reduced all growth characteristics of salvia, but the treatments interactions on the proline content, soluble sugars and Pb concentration and the most growth characteristics such as leaf area ad root volume were significant (<em>p</em> < 0.01). The highest proline content (25.7 mmol/g) and Pb concentration (4.36 mg/kg) were obtained at 300 &mu;g/kg of Pb, and BC and SA controls. Also, the highest concentration of soluble sugars (0.41 mg/kg) was found at 300 mg/kg of Pb, 300 &mu;M SA and BC control. In general, although Pb stress had a decreasing effect on most morphological characteristics of salvia, but simultaneous application of BC and SA, as a simple and low-cost strategy, could reduce the negative effects of Pb by increasing proline and soluble sugars in the plant.</span></div> پرولین, سرب, مریم گلی, ویژگی‌های رشدی. Growth characteristics, Lead, Proline, Salvia. 95 108 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2016-1&slc_lang=fa&sid=1 A. Teiymouri آناهیتا تیموری anahita.tamori@gmail.com No Department of Soil Science and Engineering, Razi University. گروه علوم و مهندسی خاک، دانشگاه رازی A.A. Amirinejad علی اشرف امیری نژاد aliamirinejad@yahoo.co.uk Yes Department of Soil Science and Engineering, Razi University. گروه علوم و مهندسی خاک، دانشگاه رازی M. Ghobadi مختار قبادی m.ghobadi@yahoo.com No Department of Agronomy and Plant Breeding, Razi University. گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه رازی