fa تأثیر مایه‌زنی باکتری‌های ریزوسفری محرک رشد گیاه بر جذب فسفر و عملکرد کمّی و کیفی نیشکر بازرویی فراهمي آب و عناصر غذایی خاك براي گياه Availability of soil water and nutrients for plant پژوهشي Research <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><strong>پیشینه پژوهش و هدف:</strong> باکتری‌های ریزوسفری محرک رشد گیاه (PGPR) با راهکارهای مختلف در بهبود تغذیه و عملکرد گیاهان مؤثرند. هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر مایه‌زنی PGPR بر جذب فسفر و عملکرد کمّی و کیفی دو واریته نیشکر (CP73-21 و CP69-1062) در سن بازرویی دوم بود.<br> <strong>روش‌ها:</strong> این پژوهش به‌صورت دو آزمایش جداگانه در دو مزرعه بازرویی دوم نیشکر در کشت و صنعت دعبل خزاعی خوزستان انجام شد. هر یک از آزمایش‌ها در قالب بلوک‌های کامل تصادفی با سه تیمار شاهد (C)، مایه‌زنی باکتری <em>Enterobacter cloacae</em> R33<span style="font-size:8px;"><span style="color:#ffffff;">و</span></span>(B33) و مایه‌زنی کنسرسیوم باکتریایی (سه سویه <em>Enterobacter cloacae</em> R33،<span style="color:#ffffff;">و</span><em>Staphylococcus hominis</em> 9E و .<em>Brevundimonas</em> sp) (Bmix) و در سه تکرار انجام شد. تیمارهای باکتری محرک رشد گیاه به‌روش اسپری‌کردن به خاک اعمال شدند. سه ماه پس از کاربرد تیمارها، کربن زیست‌توده میکروبی، فسفر فراهم خاک، غلظت فسفر شاخساره و وزن خشک شاخساره گیاه اندازه&lrm;گیری شد. همچنین در پایان دوره رشد گیاه، عملکرد کمّی و کیفی گیاه اندازه‌گیری شد.<br> <strong>نتایج:</strong> در هر دو مزرعه مورد بررسی، کاربرد تیمارهای PGPR سبب افزایش کربن زیست‌توده میکروبی خاک (43/5-20/3 درصد)، فسفر فراهم خاک (52/5-24/7 درصد) و مقدار (جذب) فسفر (36/3-14/1 درصد) در شاخساره نیشکر شد. نتایج نشان داد تیمار B33 در بهبود فراهمی فسفر خاک، افزایش جذب فسفر در شاخساره و افزایش عملکرد کمّی و کیفی نیشکر مؤثرتر از تیمار Bmix بود. در تیمار B33 عملکرد نیشکر بازرویی دوم واریته‌های CP73-21 و CP69-1062 به‌ترتیب 9/3 و 10/5 درصد و عملکرد شکر به‌ترتیب 12/3 و 12/6 درصد، بیشتر از تیمار شاهد بود. نتایج همچنین نشان داد عملکرد کمّی و کیفی نیشکر و مقدار فسفر در شاخساره در تیمارهای مختلف در واریته CP69-1062 بیشتر از واریته CP73-21 بود.<br> <strong>نتیجه‌گیری کلی:</strong> به‌طورکلی، نتایج این پژوهش نشان داد مایه‌زنی باکتری <em>Enterobacter cloacae</em> R33 می‌تواند به‌عنوان یکی از راهکارهای مؤثر در بهبود تغذیه فسفر و عملکرد نیشکر در مزارع بازرویی مورد توجه قرار گیرد.</span></span></span></span></span><br> <br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="font-family:"B Lotus""></span></span></span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Background and Objective:</span></b><span style="font-size:10.0pt"> Plant growth-promoting rhizobacteria (PGPR) are effective in improving plant nutrition and yield through various strategies. The aim of this study was to investigate the effect of inoculation of PGPR on phosphorus uptake and quantitative as well as qualitative yield of two sugarcane varieties (CP73-21 and CP69-1062) during the second ratoon.</span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Methods:</span></b><span style="font-size:10.0pt"> Two separate experiments were conducted in two sugarcane fields during second ratoon at De&#39;bal Khoza&#39;i Agro-Industry, Khuzestan. Each experiment was conducted in a randomized complete block design with three treatments of control (C), inoculation of <i>Enterobacter cloacae</i> R33 (B₃₃) and inoculation of bacterial consortium (three strains of <i>Enterobacter cloacae</i> R33, <i>Staphylococcus hominis</i> 9E and <i>Brevundimonas</i> sp.) (B_mix) and in three replications. The PGPR treatments were applied by spraying to soil. Three months after applying the treatments, soil microbial biomass carbon and available phosphorus, shoot phosphorus concentration, and shoot dry weight were measured. Plant quantitative and qualitative yields were also measured at the end of the plant growth period.</span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Results:</span></b><span style="font-size:10.0pt"> In both studied fields, the application of PGPR treatments increased soil microbial biomass carbon, soil available phosphorus, and phosphorus uptake in the shoot of sugarcane. The results revealed that the B₃₃ treatment was more effective than the B_mix treatment in improving phosphorus availability in the soil, increasing phosphorus uptake in the shoot, and increasing the quantitative and qualitative yield of sugarcane. In the B₃₃ treatment, the yields of second ratoon sugarcane of the CP73-21 and CP69-1062 varieties were 9.3 and 10.5 percent, respectively, and the sugar yields were 12.3 and 12.6 percent, respectively, higher than the control treatment.</span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt">Conclusion:</span></b><span style="font-size:10.0pt"> In general, the results of this study showed that inoculation of <i>Enterobacter cloacae</i> R33 bacteria can be considered as one of the effective strategies in improving phosphorus nutrition and sugarcane yield in ratoon fields.</span></span></span><br> &nbsp; باکتری‌های حل‌کننده فسفر, فراهمی فسفر, فعالیت میکروبی, عملکرد شکر, نیشکر. Phosphorus solubilizing bacteria, Phosphorus availability, Microbial activity, Sugar Yield, Sugarcane. 55 70 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2020-1&slc_lang=fa&sid=1 Akbar Karimi اکبر کریمی akbar.karimi84@yahoo.com 0000-0003-0332-0969 Yes Department of Agronomy, Khuzestan sugarcane research and training institute, Ahvaz, Iran گروه تحقیقات به‌زراعی، مؤسسه تحقیقات و آموزش نیشکر خوزستان، اهواز، ایران Saeed Safirzadeh سعید صفیرزاده s_safirzade@yahoo.com 0000-0002-6899-6583 No Hakim Farabi Agro-Industry CO., Ahvaz, Iran کشت و صنعت حکیم فارابی خوزستان، اهواز، ایران Nematallah Zakavi نعمت‌الله زکوی zakvai1988@yahoo.com 0000-0001-6227-0872 No Department of Agronomy, Khuzestan sugarcane research and training institute, Ahvaz, Iran گروه تحقیقات به‌زراعی، مؤسسه تحقیقات و آموزش نیشکر خوزستان، اهواز، ایران Shila Khajavi-Shojaei شیلا خواجوی شجاعی shila_khajavi@yahoo.com 0000-0002-5073-7479 No Debal Khozaei Agro-Industry CO., Ahvaz, Iran کشت و صنعت دعبل خزاعی خوزستان، اهواز، ایران Koroush Masoudian کورش مسعودیان kmasoudian52@gmail.com No Debal Khozaei Agro-Industry CO., Ahvaz, Iran کشت و صنعت دعبل خزاعی خوزستان، اهواز، ایران Pardis Khaji پردیس خاجی pardism.khaji@gmail.com 0009-0002-7828-5811 No Debal Khozaei Agro-Industry CO., Ahvaz, Iran کشت و صنعت دعبل خزاعی خوزستان، اهواز، ایران Naeimeh Enayatizamir نعیمه عنایتی ضمیر n.enayatzamir@scu.ac.ir 0000-0001-5041-1471 No Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران Hossein Noroozi حسین نوروزی h.noroozi85@gmail.com 0000-0003-0971-0239 No Department of Agronomy, Khuzestan sugarcane research and training institute, Ahvaz, Iran گروه تحقیقات به‌زراعی، مؤسسه تحقیقات و آموزش نیشکر خوزستان، اهواز، ایران