fa تأثیر سطوح شوری و نیتروژن بر رشد، عملکرد و جذب عناصر غذایی گوجه‌فرنگی تحت شرایط آبکشت پژوهشي Research مطالعه حاضر به منظور بررسی اثر سطوح شوری و نیتروژن بر رشد و عملکرد گوجه‌فرنگی و غلظت و جذب برخی عناصر غذایی در اندام‌های مختلف گیاه در محیط آبکشت انجام شد. نیتروژن در سطوح 0، 5/1 و 3 درصد از منبع کلرید و فسفات آمونیوم (نسبت وزنی 1:1) و شوری در سطوح 0، 30 و 60 میلی مولار از کلرید سدیم و کلسیم (نسبت وزنی 2:1) اضافه شد. آزمایش به صورت طرح کامل تصادفی در شرایط گلخانه انجام شد. نتایج نشان داد که با کاربرد نیتروژن، وزن تر میوه افزایش یافت ولی تیمار شوری آن را کاهش داد. بیشترین وزن تر میوه با کاربرد 3% نیتروژن و بدون افزودن شوری مشاهده شد، در حالی که کمترین وزن تر میوه با کاربرد 30 میلی مولار شوری و بدون افزودن نیتروژن به دست آمد. افزودن 30 و 60 میلی مولار شوری، غلظت فسفر میوه را در سطح 5% به صورت معنی‌داری افزایش داد ولی بر غلظت فسفر شاخساره و ریشه اثر معنی‌داری نداشت. کاربرد نیتروژن، غلظت فسفر را در میوه، شاخساره و ریشه به صورت معنی‌دار افزایش داد. با افزودن نیتروژن در تیمار شاهد شوری، جذب نیتروژن ریشه، شاخساره و میوه افزایش یافت، در حالی که در سطوح بالای شوری، افزایش جذب نیتروژن کمتر از سطوح پایین شوری بود. کاربرد شوری در غیاب نیتروژن، جذب فسفر و منگنز میوه، غلظت مس، روی و منگنز ریشه و جذب منگنز شاخساره را به صورت معنی‌داری در سطح 5 درصد کاهش داد. هم‌چنین نتایج نشان داد که در سطوح پایین شوری، کاربرد نیتروژن از اثرات منفی شوری بر رشد و عملکرد گیاه می‌کاهد. This experiment was conducted to determine the effect of salinity and nitrogen on growth and yield of tomato and concentration and total uptake of some nutrients in different parts of plant in hydroponics culture. Nitrogen (N) was used at 0, 1.5 and 3% levels as NH4Cl and NH4H2PO4 and salinity consisted of 0, 30 and 60 mM as NaCl and CaCl2 (2:1 w/w). A completely randomized design experiment was carried out under greenhouse conditions. Results showed that fruit fresh weight increased with N application but salinity treatment decreased fruit yield. Maximum fresh weight was observed in treatment with 3% N and without any salinity application, whereas minimum fresh weight was obtained with 30 mM salinity and without any N application. Application of 30 and 60 mM salinity increased fruit phosphorous concentration significantly (P<0.05), but it did not affect shoot and fruit concentration. Nitrogen application increased fruit, shoot and root phosphorous concentration significantly. Root, shoot and fruit N uptake increased with N application (without salinity) whereas at high salinity level, increase in N uptake was lower than at low salinity level. Salinity increase without N decreased fruit phosphorous and manganese uptake, root copper, zinc and manganese concentration and shoot manganese uptake. Furthermore, results showed that at low salinity level, N application can alleviate the negative effects of salinity on growth and yield of plant. شوری، آبکشت، گوجه‌فرنگی، نیتروژن، جذب عناصر غذایی Salinity, Hydroponics, Tomato, Nitrogen, Nutrients uptake. 31 41 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-97-5&slc_lang=fa&sid=1 M. Zahedifar مریم زاهدی‌فر maryamzahedifar2000@yahoo.com Yes A. M. Ronaghi عبدالمجید رونقی No S. A. A. Moosavi سید علی‌اکبر موسوی No S. Safarzadeh Shirazi صدیقه صفرزاده شیرازی No