fa تأثیر سطوح هیدروکربن‌های نفتی بر صفات مورفولوژیک و فیزیولوژیک دو رقم برموداگرس كاربردي Applicable هیدروکربن‌های نفتی یکی از مهم‌ترین آلاینده‌های خاک در مناطق نفت‌خیز می‌باشند. حضور این ترکیبات در خاک سبب ایجاد انواع تنش‌ها در گیاهان شده و شرایط را برای رشد گیاهان نامساعد می‌سازند. بنابراین، جهت ایجاد فضای سبز در مناطق آلوده نیاز به استفاده از گیاهان مقاوم به این تنش‌ها‌ می‌باشد. هدف از این پژوهش، بررسی اثر حضور مواد نفتی در خاک به نسبت‌های صفر، 1/2، 87/3 و 25/12 درصد وزنی (هیدروکربن‌های نفتی: خاک) بر ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک دو گونه بومی و غیر بومی برموداگرس می‌باشد. این آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه‌ تحقیقاتی دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، انجام شد. نتایج نشان داد که حضور 1/2 درصد وزنی هیدروکربن‌های نفتی در خاک سبب کاهش معنی‌دار 3/3 و 5 درصدی در میزان رنگ و تراکم چمن‌ها شد. حضور این میزان آلاینده در خاک، رشد برموداگرس بومی و غیربومی را 1/31 و 3/7 درصد نسبت به تیمار شاهد کاهش داد. افزایش میزان آلاینده‌های خاک همچنین سبب کاهش معنی‌دار محتوای نسبی آب و میزان کلروفیل و افزایش میزان پرولین داخلی گیاهان شد. همچنین، افزایش غلظت آلاینده‌ها تا میزان 1/2 درصد سبب افزایش فعالیت آنزیم کاتالاز گردید. ولی حضور مقادیر بیشتری از این مواد در خاک، فعالیت این آنزیم را نسبت به تیمار شاهد کاهش داد. به‌طور کلی، در انتهای آزمایش هر دو گونه چمن کیفیت ظاهری قابل قبولی داشتند و در نتیجه می‌توانند جهت کاشت در مناطق آلوده به هیدروکربن-های نفتی توصیه شوند؛ اگرچه وضعیت کیفیت و رشد برموداگرس غیر بومی در خاک‌های آلوده بهتر از برموداگرس بومی بود. Petroleum hydrocarbons (PHs) are one of the most important soil contaminants. Presence of these compounds in soil may cause some stresses to plants and make the growth conditions unfavorable. Thus, for landscaping in the contaminated areas, tolerant plants to these stresses are needed. The aim of this research was to determine morphophysiological characteristics of two native and non-native bermudagrass species in a soil with 0, 2.1, 3.87 and 12.25 percent by weight PHs:soil. A factorial experiment, based on randomized complete blocks design with three replications, was performed in research greenhouse of College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. Results showed that application of 2.1% PHs to soil significantly reduced color and density of bermudagrasses (3.3% and 5%, respectively), and the growth of native and non-native species was reduced by 31.1% and 7.3%, respectively. Relative water content and chlorophyll content were significantly decreased and proline content was increased, when soil pollutant content by PHs was increased. Also, the increase in contaminants content up to 2.1% increased catalase activity. But, higher rates of contamination reduced its activity, as compared to control. Conclusively, both bermudagrass species had acceptable turf quality and therefore could be recommended to be used in PHs-polluted soils although quality and growth of non-native bermudagrass was better than the native one. برموداگرس, مواد نفتی, رشد, کلروفیل, پرولین Petroleum contaminants, Bermudagrass, Catalase enzyme. 107 120 http://jspi.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-74&slc_lang=fa&sid=1 Z. Saraeian زهرا سرائیان No Dept. of Hort. Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان N. Etemadi نعمت‌اله اعتمادی etemadin@cc.iut.ac.ir Yes Dept. of Hort. Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M. Haghighi مریم حقیقی No Dept. of Hort. Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M.A. Hajabbasi محمدعلی حاج‌عباسی No Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه خاک‌شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M. Afyuni مجید افیونی No Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isfahan Univ. of Technol., Isfahan, Iran گروه خاک‌شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان