1- دانشگاه تبریز ، shafagh@tabrizu.ac.ir
2- دانشگاه مراغه
3- دانشگاه تبریز
چکیده: (72 مشاهده)
پیشینه پژوهش و هدف: باتوجه به نقش فزاینده کشت مخلوط در ارتقای پایداری سیستمهای زراعی و همچنین توانایی آن در مهار رشد علفهایهرز، این پژوهش به منظور ارزیابی اثرات کشت مخلوط بر کنترل علفهایهرز و تأثیر آن بر خصوصیات زراعی و عملکرد کلزا در سامانه کشت مخلوط کلزا و گلرنگ اجرا گردید.
روشها: به منظور انجام این تحقیق، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با 10 تیمار و 3 تکرار در سال زراعی 1401-1400 در مزرعهای در شهرستان مراغه اجرا گردید. فاکتور اول شامل کنترل علفهایهرز در دو سطح کنترل علفهایهرز و عدم کنترل علفهایهرز و فاکتور دوم شامل نسبتهای مختلف کشت (1- کشت خالص کلزا، 2- تراکم مطلوب گلرنگ (60 بذر در مترمربع) + 50 درصد تراکم مطلوب کلزا (40 بذر در مترمربع)، 3- تراکم مطلوب گلرنگ (60 بذر در مترمربع) + 75 درصد تراکم مطلوب کلزا (60 بذر در مترمربع)، 4- کشت مخلوط جایگزینی – 1:1 یک ردیف کلزا و یک ردیف گلرنگ، 5- کشت مخلوط جایگزینی – 2:1 دو ردیف کلزا و یک ردیف گلرنگ) درنظر گرفته شد.
نتایج: نتایج حاکی از آن بود که در گیاه کلزا، بیشترین عملکرد زیستتوده در کشت خالص کلزا با 7990 کیلوگرم در هکتار و عملکرد دانه مربوط به کشت خالص کلزا با کنترل علفهایهرز مشاهده شد. کلیه تیمارهای کشت مخلوط بجز تیمار کشت تراکم مطلوب گلرنگ + 50 درصد تراکم مطلوب کلزا، نسبت برابری زمین بالاتری نسبت به کشت خالص داشتند. بیشترین میزان نسبت برابری زمین به تیمار کشت مخلوط جایگزینی 1:1 با کنترل علفهایهرز با مقدار 71/1 تعلق داشت.
نتیجهگیری کلی: نتایج نشان داد که الگوهای کشت مخلوط نهتنها میتوانند عملکرد کلزا را افزایش دهند، بلکه به بهبود مدیریت علفهایهرز و استفاده بهینه از منابع محیطی کمک میکنند.