دوره 13، شماره 4 - ( 12-1401 )                   جلد 13 شماره 4 صفحات 40-23 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، ایران
چکیده:   (418 مشاهده)
توانایی تنظیم فنولوژیک و تسریع در رسیدگی یکی از مکانسیم‌های گیاهان برای تحمل به تنش کم‌آبی است. فسکیوی بلند (Festuca arundinacea) از گراس‌های علوفه‌ای و چمنی با ارزش است که برای جلوگیری از فرسایش خاک و نیز تولید علوفه در مراتع استفاده می‌شود و با اکثر خاک‌ها و اقلیم‌ها نیز سازگار است. در این پژوهش، آثار تنش کم‌آبی بر پتانسیل تولید و تنوع ژنتیکی سه گروه مختلف شامل گروه والدینی، گروه زودرس و دیررس گزینش شده از جامعه پایه پلی‌کراس (هر یک شامل 25 ژنوتیپ) از طریق ارزیابی در دو شرایط بدون تنش و تنش کم‌آبی در مزرعه پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه صنعتی اصفهان (با عرض جغرافیایی 22 درجه و 32 دقیقه شمالی و طول جغرافیایی 51 درجه و 32 دقیقه شرقی و ارتفاع از سطح دریا 1630 متر) طی سال‌های زراعی 1394 و 1395 بررسی شد. اعمال تنش در 90 درصد تخلیه آب قابل استفاده خاک انجام شد و در شرایط بدون تنش در 50 درصد تخلیه آب قابل استفاده خاک، آبیاری انجام شد. نتایج نشان داد که تنوع چشمگیری بین ژنوتیپ‌ها از لحاظ صفات مطالعه شده و پاسخ به تنش کم‌آبی وجود دارد. بیش‌ترین مقدار تنوع ژنتیکی مربوط به صفت وزن علوفه بود. وزن علوفه خشک در چین اول و دوم در اثر تنش کم‌آبی به‌ترتیب 17 و 52 درصد کاهش پیدا کرد. بیش‌ترین برآورد وراثت‌پذیری مربوط به صفت روز تا گرده‌افشانی و کم‌ترین آن مربوط به درصد ماده خشک و وزن علوفه بود. بیش‌ترین میزان علوفه خشک در شرایط بدون تنش رطوبتی مربوط به گروه دیررس بود. نتایج مقایسه میانگین نشان داد که تحت شرایط بدون تنش و تنش رطوبتی، بیش‌ترین وزن علوفه علوفه خشک در گروه زودرس به‌ترتیب متعلق به ژنوتیپ‌های آمریکا (209/50 گرم در بوته) و یاسوج 2 (142/25 گرم در بوته)، در گروه دیررس به‌ترتیب ژنوتیپ‌های سمنان-شاهرود 4 (383 گرم در بوته) و لهستان 1 (178/50 گرم در بوته) و در گروه والدینی (میان‌رس) ژنوتیپ سمنان-شاهرود 4 به‌ترتیب با میانگین 222/50 و 182/25 گرم در بوته دارا بودند. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که ژنوتیپ‌های مورد بررسی دارای خواب ناقص تابستانی هستند که بایستی در پژوهش‌های بعدی مورد بررسی قرار گیرند. از تنوع ژنتیکی زیاد بین و درون گروه‌های فنولوژیک و پاسخ متفاوت آن‌ها به تنش می‌توان برای توسعه ارقام ساختگی مناسب کشت در خاک‌های دارای محدودیت منابع آبی و نیز جلوگیری از فرسایش در مراتع استفاده کرد.  
واژه‌های کلیدی: فستوکا، فنولوژی، تنش رطوبتی، مرتع.
متن کامل [PDF 737 kb]   (265 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: رشد گیاهان در شرایط تنش
دریافت: 1401/1/26 | پذیرش: 1401/12/3 | انتشار: 1401/12/7

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مجله روابط خاک و گیاه - Isfahan University of Technology می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق