1- دانشگاه اردکان
2- دانشگاه اردکان ، mdehestani@ardakan.ac.ir
چکیده: (73 مشاهده)
پیشینه پژوهش و هدف: گیاه نرگس شهلا (Narcissus tazetta L. cv. ‘Shahla’) از گونههای ارزشمند زینتی و دارویی است که به دلیل عطر مطبوع و کیفیت گل، جایگاه ویژهای در صنعت گلکاری کشور دارد. هدف از این پژوهش بررسی تاثر محرکهای زیستی طبیعی، سدیم نیتروپروساید و ملاتونین بر ویژگیهای مورفوفیزیولوژیک و بیوشیمیایی نرگس شهلا بود.
روشها: این آزمایش در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با نه تیمار و سه تکرار انجام شد. . تیمارهای آزمایش شامل عصاره برگ مورینگا (5/2 و 5 درصد)، عصاره جلبک دریایی (20 و 40 گرم در لیتر)، سدیم نیتروپروساید (50 و 100 میلیمولار) و ملاتونین (1/0 و 5/0 میلیمولار) بودند که در دو نوبت محلولپاشی برگی اعمال شدند. گیاهان شاهد با آب مقطر محلولپاشی شدند.
نتایج: بیشترین طول برگ (18/365 میلیمتر) و وزن تر اندام هوایی (63/29 گرم) در تیمار 1/0 میلیمولار ملاتونین مشاهده گردید. بیشترین عرض برگ (30/45 میلیمتر)، وزن تر ریشه (56/40 گرم) و عمر گلجایی (12 روز) نیز در تیمار 5 درصد عصاره برگ مورینگا حاصل گردید. کمترین نشت یونی (75/8 درصد) در تیمار 20 گرم در لیتر جلبک دریایی و بیشترین آن در شاهد (76/94 درصد) ثبت شد. بالاترین میزان پروتئین کل (06/4 میلیگرم بر گرم وزن تر)، فعالیت پراکسیداز (ΔOD min⁻¹ mg⁻¹ protein 12/2) و کاتالاز (ΔOD min⁻¹ mg⁻¹ protein 24/3) نیز در تیمار 100 میلیمولار سدیم نیتروپروساید بهدست آمد که نسبت به شاهد افزایش معنیدار نشان داد.
نتیجهگیری کلی: بهطور کلی، تیمارهای عصاره برگ مورینگا و سدیم نیتروپروساید بیشترین نقش را در بهبود شاخصهای مورفوفیزیولوژیک و بیوشیمیایی داشتند و بر این اساس میتوانند بهعنوان رویکردی کارآمد برای ارتقای عملکرد رشد و کیفیت نرگس "شهلا" توصیه شوند.